สวัสดีค่ะ ต้องขอโทษด้วยนะค่ะที่ห่างหายไปเสียหลายวันเลยไม่ได้โพสต์บทความดี  ๆ พอดีว่าคุณแม่ไม่ค่อยสบายก็เลยต้องกลับบ้านที่ต่างจังหวัดเสียหลายวัน ยังจำกันได้ไหมค่ะว่าฉันเคยบอกท่านผู้อ่านว่าคุณแม่ของฉันป่วยเป็นโรคหมอนรองกระดูกทับเส้นประสานซึ่งได้รับการผ่าตัดไปเรียบร้อยแล้วเมื่อต้นปีที่ผ่านมา แต่เมื่อเดือนที่ผ่านมาอาการของคุณแม่กำเริบขึ้นมาอีกครั้ง มีอาการปวดหลังและชาที่ปลายขามากทำให้เดิน ๆ อยู่ต้องหยุดเดินกระทัดหันเพราะขาข้างขวาหมดแรง ทำให้ต้องมีคนดูแลอย่างใกล้ชิด ซึ่งเมื่อวันอังคารผ่านมาก็ได้ไปพบแพทย์เพื่อตรวจดูอาการอีกครั้ง พบว่าหมอนรองกระดูกอีกสองข้อกดทับเส้นประสานอยู่ ทำให้มีอาการปวดหลังและขาขึ้นมาอีก แพทย์จึงสั่งให้คุณแม่อยู่โรงพยาบาลเพื่อให้ยาระงับปวดและกายภาพบำบัดดูก่อนประมาณ 1 เดือน ถ้าไม่ดีขึ้นต้องทำการผ่าตัดอีกครั้ง แต่ที่ยังไม่ผ่าตัดในครั้งนี้เพราะว่าพึ่งจะผ่าตัดไปเมื่อต้นปีแล้วอีกอย่างแผลเก่าที่ผ่าตัดไปก็ยังไม่ดีเท่าไร  แพทย์จึงเลือกที่จะใช้วิธีการกายภายบำบัดก่อน วันนี้ฉันจึงนำทางเลือกของก่อนรักษาหมอนรองกระดูกมาให้ได้ศึกษาและถ้าใครมีคนที่รู้จักกำลังป่วยเป็นโรคนี้อยู่ก็สามารถนำไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อไปได้

 การรักษา
            หมอนรองกระดูกเสื่อม การรักษาคงจะเริ่มจากการรักษาทางยา และการทำกายภาพ การแนะนำให้ออกกำลัง Back Exercise โดยส่วนใหญ่อาการจะค่อยดีขึ้นทีละเล็กละน้อย จนหายไปได้ ในรายที่ยังมีอาการอยู่ การพิจารณาการฉีดยาแก้อักเสบเข้านอกเยื่อหุ้มไขสันหลัง หรือการใช้ยาชาฉีดเข้าเส้นประสาทเฉพาะจุด อาจจะช่วยให้อาการดีขึ้นได้ การผ่าตัดจึงเป็นทางเลือกสุดท้ายของผู้ป่วยเหล่านี้  

               การผ่าตัดรักษาหมอนรองกระดูกที่บริเวณหลัง
               1. การผ่าตัดเพื่อเอาหมอนรองกระดูกบางส่วนที่เสื่อมออกไป เพื่อทำให้แรงดันที่อยู่ในตัวของหมอนรองกระดูกลดลง ในบางรายอาจจะใช้เครื่องมือที่มีพลังงานความร้อนจี้ไปในบริเวณรอยต่อของหมอนรองกระดูกสันหลัง กับกระดูกสันหลังที่มีเส้นประสาทที่รับรู้อาการเจ็บปวดบางส่วนอยู่ เรียกว่า “Nucleoplasty”การทำผ่าตัดแบบนี้ ข้อดี คือ ถือเป็นการผ่าตัดเล็กน้อยเมื่อเทียบกับการผ่าตัดอื่นๆ ผลการรักษาได้ผลดี ประมาณ 70-80% ถ้าไม่หายอาจต้องพิจารณาวิธีอื่นๆ การผ่าตัดแบบนี้ เช่น การใช้กล้องผ่าตัดขนาดเล็ก (Endoscope) เข้าไปทำผ่าตัด (รูปภาพที่ 4, 5) ในขณะเดียวกันอาจใช้พลังงานความร้อนจากเครื่องจี้เพื่อทำลายเส้นประสาทขนาดเล็ก

              2. การผ่าตัดโดยใช้อุปกรณ์ยึดตรึงกระดูก (การเชื่อมกระดูก) เนื่องจากหมอนรองกระดูกที่เสื่อมมากขึ้น มีการเคลื่อนของกระดูกไปจากเดิมเล็กน้อย (Micro instability) ซึ่งเป็นสาเหตุส่วนหนึ่งของการปวดหลัง การผ่าตัดเชื่อมกระดูกนี้ จะช่วยให้อาการปวดของผู้ป่วยดีขึ้น แต่การผ่าตัดแบบนี้ ถือเป็นการผ่าตัดที่ใหญ่ขึ้น และจะต้องมีการใช้อุปกรณ์โลหะยึดตรึงทิ้งไว้ในร่างกาย หลังผ่าตัดการเคลื่อนไหวจะจำกัดลงเนื่องจากมีการเชื่อมของกระดูก

ในปัจจุบันนี้ แนวทางการผ่าตัดแบบ Minimally Invasive Spine Surgery หรือการผ่าตัดแผลเล็ก และมีอุปกรณ์ยึดตรึงที่ออกแบบมาโดยเฉพาะ ทำให้แผลผ่าตัดเล็กลง การฟื้นตัวของผู้ป่วยเร็วขึ้นกว่าการผ่าตัดแบบปกติ

              3. การผ่าตัดเปลี่ยนหมอนรองกระดูกเทียมที่หลัง โดยจะตัดเอาหมอนรองกระดูกที่เสื่อมออกไป จากนั้นใช้หมอนรองกระดูกเทียมเข้าไปทดแทน ข้อดี คือ การเคลื่อนไหวจะไม่ถูกจำกัด เนื่องจากหมอนรองกระดูกเทียมทำงานเหมือนเป็นข้อต่อเข้าไปแทนที่ การผ่าตัดแบบนี้ มีข้อบ่งชี้พอสมควร เช่น อายุน้อย หลังผ่าตัดยังต้องมีกิจกรรมให้ใกล้เคียงปกติ การผ่าตัดแบบนี้ถือเป็นการผ่าตัดใหญ่ ต้องทำโดยทีมแพทย์ ผู้ชำนาญและมีค่าใช้จ่ายมาก เนื่องจากเป็นอุปกรณ์ที่มีราคาแพงต้องนำเข้าจากต่างประเทศ

       อย่าลืมนะค่ะคนที่ผ่าตัดมาใหม่จะไม่สามารถทำอะไรได้ด้วยตนเองเสียเท่าไร ดังนั้นคนที่ต้องมาดูแลผู้ป่วยผ่าตัดต้องมีความอดทน และใจเย็นมาก ๆ  คนเราทุกคนเมื่อยามเจ็บไข้ได้ป่วยก็ต้องการให้คนรักมาดูแลใกล้ชิด เหมือนกับที่ฉันเลือกที่จะทำในวันนี้ให้กับคุณแม่ ถึงแม้ว่างานมันจะสำคัญสำหรับฉันมากซักแค่ไหนก็ตามแต่ แต่พ่อแม่ก็สำคัญไปไม่น้อยกว่ากัน ฉันซึ่งอยากดูแลท่านในยามที่ท่านเจ็บปวดเหมือนเวลาที่เราเจ็บปวดบ้าง ท่านยังดูแลเราอยู่ไม่ห่าง